Poppie (36): "Ik belandde met mijn kind in een flinke scene tijdens de avondvierdaagse, voor schut"

Ik zag ouders geïrriteerd omkijken terwijl mijn zoon schreeuwend tussen de andere kinderen door rende

Overal liepen vrolijke kinderen met snoepkettingen, lichtgevende armbandjes en muziekboxjes terwijl ouders langs de route stonden te kletsen alsof het één grote gezellige zomeravond was. Alleen voelde het voor mij al na twintig minuten helemaal niet gezellig meer. Mijn zoon Daan rende dwars door andere groepjes heen, duwde tegen klasgenootjes, maakte harde dierengeluiden en bleef maar gillen terwijl ik hem voor de vijfde keer probeerde rustig te krijgen. Andere ouders begonnen zichtbaar te kijken. Ik voelde de schaamte snel omhoog kruipen. De avondvierdaagse past totaal niet bij mijn zoon. En wat er later die avond gebeurde, bevestigde dat. Ik probeerde mezelf nog wijs te maken dat het misschien vanzelf kalmer zou worden zodra we eenmaal goed onderweg waren. Maar eigenlijk voelde ik al vanaf het begin. Je kent je eigen kind uiteindelijk beter dan wie dan ook. En ergens wist ik direct dat Daan zichzelf volledig aan het verliezen was in alle drukte. Hij werd helemaal gek en stelde zich compleet aan.

Daan is geen rustig kind

Daan is luid, aanwezig en druk. Hij is dat irritante kind waar anderen ouders het over hebben. Yes, that’s my child. Hij heeft altijd energie voor tien. Ik kan daar gaandeweg mee omgaan. Vanaf het moment dat hij wakker wordt, staat hij eigenlijk al “aan”. Praten, bewegen, springen, geluiden maken. Dat is gewoon Daan. Overal, in de klas, thuis, of bij familie. Soms is hij ontzettend gezellig en grappig. Hij kan een hele kamer laten lachen met zijn drukke verhalen en gekke acties, maar hij moet sterk begrensd worden. Soms is hij overprikkeld en onbereikbaar. Dat gebeurde die avond ook heel duidelijk.

Thuis kunnen we daar prima mee omgaan

Dan weet je hoe hij is. Dan kan hij tussendoor ontladen. Even springen op de trampoline. Even gamen. Of gewoon lawaai maken in zijn eigen omgeving. Maar grote georganiseerde drukke activiteiten gaan vaak mis, vooral als hij moe wordt of te veel prikkels tegelijk krijgt. Dan wordt hij steeds drukker, luider en steeds moeilijker te corrigeren. Thuis kunnen we hem op zo’n moment makkelijker afremmen. Dan sturen we hem even naar buiten of laten we hem ontprikkelen op zijn kamer. Maar tijdens zo’n avondvierdaagse kan dat natuurlijk niet. Je blijft meelopen in een grote groep mensen.

Daarom vond ik hem jarenlang te jong voor de avondvierdaagse

Vier avonden lopen, met drukke groepen kinderen, overal geluid, veel wachten en constant regels volgen. Hij moest dan ook naar andere ouders luisteren. Ik voelde eigenlijk al jaren dat dat geen goede combinatie was voor Daan. Maar dit jaar begon hij er zelf enorm over. Bijna iedereen uit groep 5 deed mee. Hij wilde ook een medaille, ook meelopen met zijn vrienden. Ik gunde hem dat ook. Je wilt als ouder ook niet altijd degene zijn die dingen afhoudt. Zeker niet als je kind zó enthousiast ergens over praat. “Misschien kunnen we het proberen”, dacht ik.

Dus ik praatte mezelf eigenlijk een beetje moed in

“Misschien gaat het nu beter. Hij is ouder geworden. Misschien trekt hij het inmiddels wel”. Ik wilde niet steeds die moeder zijn die overal moeilijk over deed. In de dagen voor de avondvierdaagse was Daan extreem enthousiast. Hij sprong letterlijk door het huis. Vroeg constant hoeveel nachtjes het nog duurde. En vertelde aan iedereen dat hij “superveel kilometer” ging lopen. Dat enthousiasme maakte mij positiever. Hij had zelfs al bedacht welke snoepjes hij onderweg wilde meenemen. Extra suiker was geen goed idee. Hij wilde per se een sportieve bidon mee “zoals echte wandelaars”. Best aandoenelijk.

De eerste avond begon eigenlijk direct al chaotisch

Het schoolplein stond bomvol. Overal rennende kinderen, ouders die door elkaar praatten, muziek uit boxen en complete drukte bij de start. Ik zag Daan meteen compleet “aan” gaan. Hij begon direct te schreeuwen naar vriendjes. Rende heen en weer. Duwde lachend tegen andere jongens aan. En luisterde eigenlijk al nauwelijks meer naar mij. Moet je nagaan. Dan was hij voor andere ouders totaal onbereikbaar. Mijn twijfels namen toe, maar het was nu te laat. Ik zag hem letterlijk drukker worden van alle energie om hem heen. Hij verloor zichzelf in de chaos van het moment. Hij rende van het ene groepje naar het andere zonder echt stil te staan. En ondertussen probeerde ik hem constant een beetje bij de groep te houden. Pfffffffffffffff. “Als dit maar goed gaat”, dacht ik nog vlak voor de start.

In het begin probeerde ik juist ontspannen te blijven

“Alle kinderen zijn enthousiast”, dacht ik. “Het hoort er misschien een beetje bij”. Maar bij Daan ging enthousiasme vaak snel over in complete overprikkeling. En dat voelde ik eigenlijk meteen gebeuren. Onderweg werd hij steeds drukker. Hij rende slingerend over de stoep. Ging expres gekke geluiden maken. Duwde tegen klasgenootjes aan terwijl hij lachte. Dat mocht niet! Hij begon op een gegeven moment keihard te zingen en te gillen. Eerst lachten sommige kinderen daar nog om. Maar na een tijdje merkte ik dat andere kinderen geïrriteerd begonnen te raken. Ook ouders begonnen meer naar hem te kijken. Dat vond ik eerlijk gezegd ontzettend vervelend. “Wat nu? Wat is slim?”, peinsde ik.

Andere ouders begonnen zichtbaar geïrriteerd te raken

We kregen van die korte blikken. Er waren veel mensen die even omkeken. Een vader die zei: “Rustig jongens.” Terwijl hij eigenlijk vooral naar Daan keek. Ik bleef hem ondertussen corrigeren. “Rustig lopen.” “Niet duwen.” “Normaal praten.” Maar hoe meer ik zei, hoe drukker hij leek te worden. Hij kon niet meer goed stoppen. Dat gebeurt vaker bij hem als hij te veel spanning voelt. Dan gaat hij juist harder praten en drukker doen. Alsof zijn hoofd overloopt en hij alles eruit moet gooien. Stoom afblazen… Ik zag die avond letterlijk gebeuren waar ik al bang voor was. Alleen kon ik het niet meer stoppen….

Ik zag ook dat hij moe begon te raken

Logisch ook. Zijn gezicht werd roder. Hij luisterde steeds slechter. En hij begon ineens overal boos op te reageren, zelfs op kleine opmerkingen. Toch bleef hij maar doorgaan. Alsof hij over zijn eigen grens heen denderde zonder dat zelf door te hebben. Dat gebeurt vaker bij Daan. Hij voelt pas dat hij op is als hij er al vér overheen zit, en precies dat gebeurde die avond ook. Ik zag het langzaam omslaan van druk enthousiasme naar complete overbelasting, maar ondertussen liepen we midden in die route tussen honderden andere mensen. Even rustig ergens zitten was bijna onmogelijk.

Tot het ineens compleet omsloeg

We waren ongeveer op de helft van de route toen hij abrupt stopte. Gewoon midden tijdens het lopen. Hij liep naar de stoep aan de zijkant van de weg en ging daar zitten, eerst boos, toen compleet overstuur. Hij begon keihard te krijsen, niet gewoon huilen, echt krijsen. “Ik wil niet meer!” “Ik kan niet meer!” “Het duurt te lang!” Mensen draaiden zich direct om. Dat was echt heftig. Zijn hele lijf stond strak van frustratie en vermoeidheid. Ik zag meteen dat hij compleet over zijn grens zat. Dit was niet meer gewoon moe zijn of geen zin hebben. Hij was volledig vastgelopen. Ik vind het heel vaak lastig om Daan goede begeleiding te geven. Ik weet me soms geen raad met hem. Ik moet ook vaak op school komen voor zijn gedrag.

Ik voelde op dat moment pure paniek

Hij wilde niet meer lopen. Gewoon niet. De kinderen liepen ons voorbij en keken vragend. Toen ik zei dat we naar huis gingen, raakte hij nóg meer overstuur. Want ook naar huis lopen vond hij te ver. Dus daar zaten we, langs de stoep. Daan compleet overstuur naast me. Ik denk zeker een kwartier lang, misschien nog langer. Ik voelde me op dat moment zó machteloos. Mensen liepen langs terwijl mijn zoon alleen nog maar zat te krijsen van frustratie en overprikkeling. Dat was het moment waarop ik wist: dit gaan we echt nooit meer doen.

Ik probeerde hem rustig te krijgen

Maar hij bleef schreeuwen dat hij niet meer kon. Niet meer wilde. Dat zijn benen pijn deden. Dat hij naar huis wilde maar niet kon lopen. Ondertussen liep de hele groep gewoon verder. Kinderen keken nieuwsgierig. Een paar bekende ouders ook. Ik schudde snel mijn hoofd. Ik kon er geen andere mensen bij gebruiken. Ik probeerde Daan nog water te geven, maar zelfs dat wilde hij niet. Hij sloeg boos de bidon uit mijn handen en begon opnieuw te krijsen. Dat gevoel van machteloosheid vergeet ik echt niet meer. Ik voelde me op dat moment zó bekeken…. Vreselijk.

Uiteindelijk hebben we mijn man gebeld

Hij is ons met de auto komen ophalen. Bizar toch!? Hij weigerde mee te gaan. Dit gaan we nooit meer doen. Thuis was hij compleet uitgeput. Hij wilde niet meer praten, niet eten, niet douchen. Hij lag alleen nog stil op de bank. Dat was misschien nog wel het gekste om te zien. Een uur eerder rende en schreeuwde hij nog overal tussendoor. En nu lag hij daar compleet leeggetrokken. Zijn hele systeem was gewoon vastgelopen. En ergens was ik ook boos. “Maar is dat wel terecht?”, vroeg ik me af. Want Daan is Daan.

Het was misschien ook een beetje mijn schuld

Ik wist eigenlijk diep vanbinnen al dat dit niet bij Daan paste. Dus nee, de avondvierdaagse is niet voor ieder kind geschikt. En ook niet voor de mijne. Dat vond ik eerst lastig om toe te geven. Maar inmiddels voel ik daar geen schaamte meer over, want ieder kind is anders. Sommige kinderen gaan juist goed op dat soort groepsdingen. Daan duidelijk niet. Dat zegt uiteindelijk niets slechts over hem. Het betekent alleen dat hij anders reageert op drukte dan andere kinderen. Daan moet lekker met z’n ouders naar een zwembad gaan: bewegen in een minigroep.

Achteraf zag ik eigenlijk al signalen voordat we überhaupt begonnen

Daan was thuis namelijk al extreem druk die middag. Hij praatte harder dan normaal. Kon niet stilzitten tijdens het eten. En bleef maar door het huis rennen. Toen dacht ik nog dat het gewoon enthousiasme was. Maar nu zie ik dat het waarschijnlijk de spanning was die zich al opbouwde.

Het vervelende is ook dat buitenstaanders vaak alleen het gedrag zien

Niet wat eronder zit. Mensen zagen een druk kind dat duwde, schreeuwde en vervelend deed. Maar ik zag een jongen die langzaam compleet overprikkeld raakte. Dat verschil is soms best eenzaam als ouder. Want je voelt de blikken van andere mensen wel degelijk. Zeker als je kind opvalt tussen een grote groep. Dat maakt zo’n situatie extra intens. Je probeert je kind te helpen terwijl je tegelijkertijd voelt dat anderen een mening hebben. Blikken die prikken.

Mijn man zei later dat hij blij was dat we hem hebben opgehaald

En daar had hij gelijk in. Ik denk dat het nog veel verder was geëscaleerd als we hem hadden gedwongen door te lopen. Daan zat echt volledig vast in zichzelf. Hij kon niet meer logisch nadenken op dat moment. Alleen nog huilen, schreeuwen en weg willen. Dan weet je dat stoppen de enige juiste keuze is.

Ik denk dat veel ouders druk voelen rondom dit soort activiteiten

Bijna iedereen doet mee. Dus automatisch voelt het alsof jouw kind ook mee moet kunnen doen. Dat voelde ik zelf eerlijk gezegd ook. Je wilt niet dat je kind buiten de groep valt. Of later zegt dat hij iets gemist heeft. Maar soms probeer je daardoor iets passend te maken wat eigenlijk helemaal niet past bij jouw kind.

Sinds die avond kijk ik ook anders naar Daan zijn grenzen

Vroeger dacht ik sneller: hij moet leren omgaan met drukte. Nu denk ik vaker: misschien is het gewoon écht te veel voor hem. Dat is een heel ander uitgangspunt. Het betekent niet dat hij nooit meer iets hoeft te proberen. Maar wel dat ik beter wil kijken naar wat hij aankan. Daar voel ik me nu eigenlijk rustiger onder. Alsof ik minder bezig ben met wat “hoort”. Ik doe alles op mijn eigen manier. En dat is goed.

Dus nee, volgend jaar lopen wij geen avondvierdaagse meer

En daar heb ik inmiddels vrede mee. Daan trouwens ook. Toen iemand uit zijn klas er laatst over begon, zei hij direct: “Dat doe ik echt nooit meer.” Eerst vond ik dat jammer om te horen. Nu denk ik vooral: prima. Niet ieder kind hoeft dezelfde herinneringen te maken om een leuke jeugd te hebben. Soms is luisteren naar je eigen kind uiteindelijk veel belangrijker dan meelopen met de rest.

POPPIE